:: دوره 1، شماره 1 - ( 6-1396 ) ::
جلد 1 شماره 1 صفحات 53-80 برگشت به فهرست نسخه ها
مختصات خانواده اسلامی (قرآنی) در رویکرد (فلسفی) رئالیسم
رضا نظریان
کارشناس ارشد جامعه شناسی دانشگاه خوارزمی کرج. ایران.
چکیده:   (369 مشاهده)

چکیده
خانواده واحدی اجتماعی است که بر‌اساس ازدواج پدید می‌آید. در یک تقسیم‌بندی عام، بر‌حسب اینکه خانواده چه نوع واحد اجتماعی است، سه رویکرد متفاوت طبیعی، توافقی و رئالیستی به‌وجود آمده است. خانواده اسلامی دارای مختصاتی است که بیش‌از‌همه در رویکرد رئالیستی قابل فهم است. رئالیسم دیدگاهی است که عالم مستقل از ما را می‌پذیرد و قائل است که می‌توانیم به این عالم معرفت پیدا کنیم؛ بنابراین، تعریف، خانواده عالمی مستقل است و نسبت خاصی با معرفت ما دارد. پیدایش و استمرار خانواده در رویکرد رئالیسم، نه صرفاً به‌عنوان یک قرارداد در نظر گرفته می‌شود (توافقی) و نه صرفاً به یک عامل زیست‌شناختی مانند غریزه جنسی تقلیل داده می‌شود (طبیعی). رویکرد رئالیسم، هر دوی این عوامل را در نظر می‌گیرد؛ علاوه‌بر پذیرش هر دو بعد طبیعی و قراردادی، رئالیسم تنها به همین اکتفا نکرده بلکه معتقد است خانواده یک نظام است که دارای مجموعه روابط مستقلی است و افراد هنگام تشکیل خانواده باید بدانند که وارد نظامی می‌شوند که دارای قوانین مخصوص به خود است. شایان ذکر است که در رویکرد رئالیسم، هر سه سطح طبیعی، توافقی و نظام، ذیل اصل عام «فطرت» به هم پیوند می‌خورند. با این توضیحات می‌توان گفت این تحقیق امکانات یک نوع خاص از فلسفه «رویکرد رئالیستی» را برای توضیح خانواده اسلامی (قرآنی) به‌کار گرفته است. بدین منظور، آرای دو نماینده رویکرد «فلسفی» رئالیسم، ‌علامه طباطبایی و استاد مطهری در سه بخش هستی‌شناسی، معرفت‌شناسی و روش‌شناسی بازخوانی شده است و در مرحله بعد تناسب مختصات خانواده اسلامی (قرآنی) با این رویکرد نشان داده شده است. نتیجه‌ای که از مقاله حاصل می‌آید، شناسایی مختصات خانواده اسلامی در یک رویکرد منسجم است تا از‌طریق آن هویت خاص این خانواده معرّفی شود.
واژه‌های کلیدی: کلیدواژه‌ها: خانواده اسلامی، رئالیسم، فطرت.
متن کامل [PDF 825 kb]   (82 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: عمومى
دریافت: 1394/3/7 | پذیرش: 1395/6/22 | انتشار: 1395/6/31


XML   English Abstract   Print



دوره 1، شماره 1 - ( 6-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها